Panimula
Ang pagpapalahi ng manok ay isang mahalagang aspeto ng poultry farming na dapat pagplanuhan nang maayos. Sa pamamagitan ng tamang kaalaman, maaari mong mapanatili at mapabuti ang kalidad ng iyong lahi. Sa artikulong ito, tatalakayin natin kung kailan ang tamang panahon ng pagpapalahi ng manok, mga kundisyon na dapat isaalang-alang, at mahahalagang tips para sa tagumpay sa breeding.

Photo by Thomas Iversen on Unsplash
Ano ang Kahulugan ng Pagpapalahi ng Manok?
Ang pagpapalahi ng manok ay ang proseso ng pagpili at pagpaparami ng manok upang mapanatili o mapabuti ang kanilang kalidad, laki, tibay, at produksyon ng itlog.
Dalawang pangunahing paraan ng pagpapalahi:
- Natural Breeding – Pagsasama ng tandang at inahin sa isang tamang kapaligiran upang magparami.
- Artificial Incubation – Paggamit ng incubator upang mapisa ang mga itlog sa halip na hayaang ituvo ng inahin.

Photo by Andrea Lightfoot on Unsplash
Mga Salik na Nakakaapekto sa Pagpapalahi ng Manok
Bago simulan ang breeding, dapat isaalang-alang ang mga sumusunod:
- Panahon at Klima – Mahalaga ang tamang temperatura para sa pagpapalahi.
- Edad ng Manok – Pinakamainam na palahian ang inahing nasa 8-12 buwan at tandang na 12-18 buwan.
- Kondisyon ng Kalusugan – Mas mataas ang tiyansa ng matagumpay na breeding kung ang manok ay walang sakit.
- Pagkain at Nutrisyon – Kinakailangan ng sapat na protina at bitamina para sa reproductive health.
- Puwang at Tirahan – Ang stress-free na kapaligiran ay nakakatulong sa mataas na fertility rate.

Photo by Kirsten Carr on Unsplash
Kailan ang Pinakamainam na Panahon para Magpalahi?
Pinakamainam ang pagpapalahi ng manok tuwing tag-init hanggang maagang tag-ulan (Marso hanggang Hunyo). Ito ay dahil mas mainit ang panahon at mas mataas ang porsyento ng fertility ng itlog kumpara sa malamig na panahon.
Buwan | Fertility Rate | Rekomendasyon |
Marso – Hunyo | Mataas (80-90%) | Pinakamagandang panahon |
Hulyo – Setyembre | Katamtaman (60-75%) | Depende sa lugar at klima |
Oktubre – Pebrero | Mababa (40-60%) | Hindi inirerekomenda |
FAQ: Mga Madalas Itanong Tungkol sa Pagpapalahi ng Manok
1. Ilang itlog ang maaaring mapisa ng isang inahin sa isang taon?
Ang isang malusog na inahin ay maaaring mangitlog ng 200-300 itlog kada taon, depende sa lahi at nutrisyon.
2. Ano ang pinakamagandang pagkain para sa mga breeder hens?
Ang protein-rich feeds tulad ng layer pellets, mais, at soymeal ay inirerekomenda.
3. Paano ko malalaman kung fertile ang itlog?
Gumamit ng candling method sa ika-5 araw para tingnan kung may embryo sa loob.
4. Ano ang dapat gawin kung hindi namumisa ang mga itlog?
Siguraduhing tama ang temperatura ng nesting area o gumamit ng incubator.
5. Ano ang natural na paraan upang mapataas ang fertility ng mga tandang?
Bigyan sila ng balanseng pagkain at sapat na ehersisyo.
6. Maaari bang ipagsama ang magkaibang breed ng manok sa pagpapalahi?
Oo, ngunit dapat pag-aralan ang compatibility ng genetics upang maiwasan ang mahihinang offspring.

Photo by Sebastian Bjune on Unsplash
Konklusyon
Ang matagumpay na pagpapalahi ng manok ay nangangailangan ng tamang kaalaman, tamang panahon, at tamang nutrisyon. Sa pamamagitan ng pagsunod sa mga gabay na ito, mapapanatili mo ang mataas na kalidad ng iyong mga alag